Rejestracja i formalna działalność
Stowarzyszenie Zielona Barycz zostało zarejestrowane 18 kwietnia 2007 roku w ewidencji stowarzyszeń zwykłych prowadzonej przez Urząd Miasta Krakowa. Siedziba stowarzyszenia mieściła się przy ul. Drużbacka 10 w Krakowie, a jego przewodniczącym był Jacek Oczkowski.
Partnerstwo i współpraca
Najważniejszym etapem działalności Stowarzyszenia była współpraca z Małopolską Agencją Energii i Środowiska (MAES) przy opracowaniu dokumentu pt. „Program rewitalizacji obszaru oddziaływania Kopalni Soli Wieliczka i składowiska odpadów komunalnych Barycz – na podstawie opinii lokalnej społeczności”, z lipca 2007 roku.
Program ten nie był tworzony w oderwaniu od rzeczywistości, lecz oparty na szerokich konsultacjach społecznych: warsztatach z mieszkańcami, ankietach, spotkaniach w terenie, a także działaniach informacyjnych (ulotki, ogłoszenia, strona internetowa). Stowarzyszenie pełniło funkcję łącznika między mieszkańcami a instytucjami oraz współorganizatora wydarzeń.
Jak podkreślono w artykule „Partnerstwo dla Zielonej Baryczy” opublikowanym w 2007 roku w „Przeglądzie Komunalnym”, społeczna koncepcja zagospodarowania terenów poeksploatacyjnych i wokół składowiska Barycz nie tylko miała poparcie mieszkańców, ale również odpowiadała na rzeczywiste potrzeby przestrzenne i środowiskowe tej części Krakowa. W dokumencie wskazano, że „zgodne z oczekiwaniami mieszkańców zagospodarowanie ponad 100 ha gruntów staje się coraz bardziej prawdopodobne”.
Uwagi, które nie zostały uwzględnione
W lipcu 2007 roku, po zaprezentowaniu roboczej wersji programu rewitalizacji, Stowarzyszenie Zielona Barycz przesłało swoje pisemne uwagi do projektu. Zawierały one dwa podstawowe postulaty:
- Wprowadzenie zasady ochrony ciszy na całym terenie objętym programem.
- Bezwarunkowe przestrzeganie zasady harmonijnego wkomponowania zabudowy w krajobraz.
Te postulaty nie były zaprzeczeniem jakiejkolwiek działalności gospodarczej, lecz próbą nadania jej cywilizowanego, zielonego i akceptowalnego dla lokalnych społeczności wymiaru. Z dzisiejszej perspektywy można powiedzieć, że to właśnie ich nieuwzględnienie położyło podwaliny pod późniejsze konflikty i społeczne napięcia.
Działania informacyjne i mobilizacja społeczna
Stowarzyszenie Zielona Barycz odegrało istotną rolę w nagłaśnianiu społecznego sprzeciwu wobec kontynuacji funkcji odpadowych oraz w promowaniu alternatywy w postaci Zielonej Baryczy – parku i terenów otwartych rekreacyjno-edukacyjnych. Organizowano spotkania z radnymi, przekazywano materiały do prasy, uczestniczono w sesjach miejskich.
W lipcu 2007 roku doszło do spotkania przedstawicieli stowarzyszenia z wiceprezydentem Krakowa Tadeuszem Starowiczem, podczas którego przedstawiono społeczną koncepcję rewitalizacji i postulaty mieszkańców.
Wizja, która wciąż jest aktualna
Choć miejscowy plan zagospodarowania uchwalony w 2007 roku nie uwzględnił postulatów stowarzyszenia, sama koncepcja Zielonej Baryczy pozostaje aktualna do dziś. Jest jedną z nielicznych społecznych inicjatyw planistycznych w Krakowie, które zostały przygotowane tak kompleksowo – z udziałem ekspertów, z uwzględnieniem realnych uwarunkowań i możliwości finansowych.
Stowarzyszenie Zielona Barycz nie było ruchem protestu. Było ruchem koncepcyjnym. Proponowało coś lepszego — opartego na wartościach zrównoważonego rozwoju, poszanowania mieszkańców, harmonii przestrzennej i jakości życia. Dziś ta postawa jest bardziej aktualna niż kiedykolwiek wcześniej.WpisBlok